Kışın Koloni Sağkalımını Artırma Yöntemleri
🎬 AnaArıcı yapay zekâ seslendirmeli video
Kış, arıcılık yılının en kritik ve en çok kayıp verilen dönemidir. Zayıf koloniler, yetersiz beslenme ve varroa baskısı kış kaybını artırır. Bu yazıda kışa girerken alınacak önlemleri, besleme stratejilerini ve sağlık yönetimini planlı biçimde ele alıyoruz.
İlgili: Arıcılıkta kışlama ile kış öncesi hazırlığı tamamlayın.
Kış Kaybının Nedenleri
Kış kayıplarının başlıca nedenleri güçsüz koloniler, yetersiz arı ve bal yedeği, yüksek varroa yükü, hastalık ve elverişsiz kovan yerleşimidir. Kışın koloni kendi kendine kalabalıklaşamaz; bu yüzden sonbaharda güçlü olması şarttır.
Genç işçi arıların kışı geçirebilmesi için polen yedeğinin de önemi büyüktür. Protein yetersizliği, kışın arıların erken yaşlanmasına ve bahara zayıf çıkılmasına yol açar.
Sonbahar Hazırlığı ve Besleme
Kış hazırlığı, yavrusuz dönemden sonra şeker şurubuyla beslenerek kışlık bal stoğunun tamamlanmasıyla başlar. Amaç, kovanı şekerli şurupla değil olgunlaşmış bal ile kışlatmaktır. Kış için kovan başına ideal bal stoğu yöredeki iklime göre on ila yirmi kilogram arasında değişir.
Besleme, havalar iyice soğumadan tamamlanmalıdır. Geç ve soğukta yapılan şuruplama, şurubun fermante olmasına ve arıların ölümüne yol açabilir. Polen keki, erken ilkbahar için ayrıca hazırlanır.
Varroa Yönetimi Kıştan Önce
Yüksek varroa yükü, kış kayıplarının ilk sıradaki nedenidir. Virüs taşıyan varroa akarı, kış kümesini zayıflatır ve ana arı ile yavru sağlığını bozar. Kışa girerken varroa seviyesinin düşük tutulması, sağkalımı belirleyen en önemli tek faktördür.
Sonbaharda yavrusuz dönemde uygulanan organik asit tedavisi, etkin ve kalıcı sonuç verir. Bu dönem, akarların yavru içinde saklanamadığı için en etkili müdahale zamanıdır.
Kışlama Düzeni ve Kavrama
Kovanlar kış aylarında kuzey tarafına değil, rüzgardan korunan güneye veya güneydoğuya bakmalıdır. Giriş deliği daraltılıp havalandırma sağlanmalıdır; kovan içi nem, arıların sağlığı için soğuktan daha tehlikelidir.
Kışın koloniler rahatsız edilmemeli, kovan açılmamalıdır. Kontrol, girişten dinleyerek ve kovan ağırlığını tartarak yapılır. Kovanın kapağına yapılan hafif vuruşla düzenli bir uğultu duyuluyorsa koloni sağlıklıdır.
Kışa girerken kovanların sağlam ve yenilenmiş olması da önemlidir. Çatlak ve geçirgen kovanlar, nem ve soğuğu içeri alarak koloni kaybını hızlandırır. Kovan yükseklik ayarları, girişler ve kapak contaları kış gelmeden gözden geçirilmeli ve gerekli onarımlar yapılmalıdır.
Kış kaybını azaltmanın bir yolu da ana arının yaşına dikkat etmektir. İki yaşından büyük ana arılar, baharda daha geç ve daha az yavru üretir; bu da koloninin ilkbahar güvenliğini tehlikeye atar. Bu yüzden kıştan önce genç ve verimli ana arı ile çalışılması önerilir.
Kışlama öncesi koloni sayısı ve kovan yoğunluğu da gözden geçirilmelidir. Aşırı sıkışık ya da zayıf koloniler, kışın kendi ısısını koruyamaz. Gerekirse zayıf koloniler birleştirilerek güçlü tek koloniye dönüştürülür; bu, kış sağkalımını artırmanın en pratik yollarından biridir.
Sık Sorulan Sorular
Kış için ideal bal stoğu ne kadar?
İklime bağlı olarak kovan başına on ila yirmi kilogram olgun bal önerilir.
Kışın kovan açmak neden sakıncalı?
Kovan açmak kış kümesinin sıcaklığını bozar ve arıları soğuğa maruz bırakır.
İlgili İçerikler
Kaynakça (Bilimsel)
- Göç Rasgele, P. (2017). Bal Arısı Koloni Yönetimi. Bilimsel yayın.
- Döke, M. A. et al. (2015). Colony losses, varroa and virus interactions in Turkey. Journal of Apicultural Research.